Grzyby-Start arrow Atlas grzybów arrow wg.nazw polskich arrow Z arrow Ziarnóweczka gruzełkowata
Ziarnóweczka gruzełkowata
  Cystodermella granulosa
(Batsch) Harmaja 2002

Gromada: grzyby podstawkowe - Basidiomycota
Klasa: pieczarniaki - Agaricomycetes
Rząd: pieczarkowce - Agaricales
Rodzina: pieczarkowate - Agaricaceae
Rodzaj: ziarnówka - Cystodermella Harmaja


Kapelusz średnicy 10-50 mm, początkowo wypukły, potem płaski, czasami z tępym garbkiem pośrodku. Powierzchnia sucha, pokryta drobniutkimi, łatwo ścieralnymi, ziarenkami; barwy rdzawoczerwonej, ceglastoczerwonej, rdzawobrązowej; na środku nieco ciemniejsza; brzeg ze zwisającymi strzępkami białawej osłonki.

Blaszki do 4 mm szerokie, gęste; przyrośnięte do trzonu i zatokowo wcięte; białe, białawe, białożółtawe.

Trzon 30-80 mm wysoki, do 4 mm gruby; smukły, długi, cylindryczny; powierzchnia rdzawa, łuseczkowata, z białokosmkowatą strefą pierścieniową, nad nią biało oprószony, poniżej ziarenkowaty.

Pierścień mało wyraźny, w postaci białych kosmków.

Miąższ cienki, niezmienny, biały lub białawy. Zapach słabo wyczuwalny, przyjemny, grzybowy; smak łagodny.

Zarodniki elipsoidalne, gładkie, bezbarwne. O rozmiarach 4-5 x 2,5-3 µm. Wysyp biały, nieamyloidalny.

Występowanie: Na ziemi, w lasach liściastych i iglastych, na polanach, przy drogach, w miejscach mszystych, trawiastych. Wyrasta pojedynczo lub w małych grupach, od sierpnia do listopada. Dość rzadka.

Wartość: Grzyb jadalny.

Ochrona: Ujęty na Czerwonej Liście grzybów wielkoowocnikowych w Polsce ze statusem „I” - o nieokreślonym zagrożeniu.

Gatunki podobne:
Ziarnówka cynobrowa Cystoderma cinnabarinum ma większe, bardziej jaskrawe owocniki.
Ziarnówka ochrowożółta Cystoderma amianthinum ma jaśniejsze, jasnożółte, ochrowożółte owocniki i stęchły zapach.

Inne nazwy: ziarnówka gruzełkowata, bedłka ziarnista, bedłka ziarnisto opylona, ziarnówka rdzawoczerwona.

Synonimy: Agaricus granulosus Batsch 1783, Armillaria granosa (Batsch) Kauffman 1923, Armillaria granulosa (Batsch) Kauffman 1923, Cystodermella granulosa (Batsch) Harmaja 2002, Lepiota granulosa (Batsch) Quél. 1872, Cystoderma granulosum (Batsch) Fayod 1889

Uwagi: Saprofit, rosnący na ziemi.

Opracowanie: Izabella Kulińska

Literatura
:
E. Gerhardt "Grzyby. Wielki ilustrowany przewodnik", KDC, Warszawa 2006
B. Gumińska, W. Wojewoda "Grzyby i ich oznaczanie", PWRiL, Warszawa 1985
P. Skoubla "Wielki atlas grzybów", Elipsa, Poznań 2007
M. Snowarski "Atlas grzybów Polski" internetowa wersja 03.2009
W. Wojewoda "Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski.", IB PAN, Kraków 2003
Wszelkie prawa zastrzeżone
Jeśli chcesz wykorzystać nasze zdjęcia lub informacje lub zapytaj na forum
Dyskusja o gatunku